PCOS tanısı nasıl konur?

Polikistik Over Sendromu (PCOS), kadınların hormonal dengesizlikleri ve üreme sağlığı üzerinde önemli etkileri olan bir durumdur. Tanı süreci, hastanın belirtilerinin dikkatli bir şekilde değerlendirilmesi ve çeşitli testlerin yapılmasıyla başlar. Bu aşamalarda, hem klinik bulgular hem de laboratuvar sonuçları göz önünde bulundurularak kapsamlı bir değerlendirme yapılır. PCOS'un doğru bir şekilde teşhis edilmesi, uygun tedavi planının oluşturulmasında kritik bir adımdır.

Polikistik Over Sendromu (PCOS) tanısı için aşağıdaki adımlar izlenir:

1. Tıbbi Öykü Değerlendirmesi: Hastanın adet düzeni, tüylenme artışı, kilo değişimleri ve akne gibi belirtileri içeren geçmişi dinlenir.
2. Fiziksel Muayene: Vücut kitle indeksi, bel/kalça oranı, ciltteki koyu lekeler ve aşırı tüylenme belirtileri kontrol edilir.
3. Hormon Testleri: Total ve serbest testosteron, LH ve FSH oranı, prolaktin, tiroid hormonları ve gerekirse kortizol veya 17-hidroksiprogesteron düzeyleri incelenir.
4. Ultrason: Yumurtalıklarda çok sayıda küçük ve sıvı dolu kesecik (folikül) varlığı transvajinal veya karın ultrasonu ile tespit edilir.
5. İnsülin Direnci Testleri: Açlık kan şekeri ve insülin düzeyleri ölçülür.
6. Metabolik Testler: Kan lipid profili, kolesterol ve trigliserit seviyeleri incelenir.

Özellikle insülin direnci belirtilerinin de eşlik ettiği olgularda açlık kan şekeri ve insülin düzeyleri gibi metabolik testler de istenir.

PCOS tanısı koymak için Rotterdam kriterleri kullanılır. Bu kriterlere göre tanı için aşağıdaki üç maddeden en az ikisinin varlığı gerekir :

• Adet düzensizlikleri veya yumurtlamama ;
• Klinik veya biyokimyasal hiperandrojenizm (tüylenme, akne, kan testlerinde yüksek androjen) ;
• Ultrasonografide polikistik over görüntüsü (yumurtalıklarda 12’den fazla küçük folikül veya hacim artışı).

Tanı sürecinde benzer semptomlara sahip olabilecek başka hastalıklar da (örneğin tiroit bozuklukları, Cushing sendromu) dışlanmalıdır.

PCOS tanısı koymak için bir sağlık uzmanına başvurulması önerilir.